In bloedband schildert Cornelia Sophia Haverkort (1955), als beeldend kunstenaar, docent kunstgeschiedenis en filosoof, vanuit verschillende invalshoeken een intrigerend beeld van de betekenissen van familieportretten vanaf de late Middeleeuwen tot nu.
In deel 1 laat C.S. Haverkort aan de hand van vele prachtige historische familieportretten zien hoe de opvattingen over het gezin de afgelopen eeuwen zijn veranderd en hoe dit tot uiting komt in de schilderkunst. Parallel aan dit kunst historische overzicht werpt C.S. Haverkort filosofische vraagstukken op. Met een hedendaagse postmoderne blik wordt het schilderen van familieportretten onderzocht. Centraal staat daarbij de vraag of het meest wezenlijke van mensen en familierelaties wel te verbeelden valt. Werken uit de serie bloedband, een familieportret dat C.S. Haverkort vanaf begin 2000 maakte, illustreren en ondersteunen deze "filosofische excursies".
In deel 2 wordt de uit 32 schilderijen bestaande portrettenserie bloedband geheel weergegeven. De werken van C.S Haverkort roepen vragen op. Vervreemding, verstilling, lege vlakken en gestrooide mensen, bijna uitgeknipt, worden zichtbaar op soms immens grote doeken. De mensen zijn als het ware onder de huid geschilderd, van "binnen" uit, en meestal in relatie tot de ander, ook al is die ander niet altijd zichtbaar. De werken hebben niet één betekenis maar zijn voor meerdere uitleg vatbaar, afhankelijk van wat er gebeurt tussen de kijker en het beeld.
Kunstenaar en filosoof zijn, is voor C.S. Haverkort terug te voeren op eenzelfde principe. Zij zegt hierover: "Als kunstenaar wordt van me gevraagd om langdurig te kijken naar ieder verschijnsel, naar ieder beeld totdat zich door het beeld heen een andere werkelijkheid aandient die meer van de werkelijkheid laat zien dan we in eerste instantie zagen. Als filosoof wordt van me gevraagd een situatie of gebeurtenis net zolang te doordenken tot er een andere werkelijkheid verschijnt die meer waarheid in zich draagt dan we op het eerste gezicht zouden denken. In het langdurig zien en het langdurig doordenken vallen de filosoof en de kunstenaar samen."
Als je eenmaal jezelf kent los van enkel de ander maar ook het andere in jezelf, dan spreek je niet meer van ik en van wereld en is niets meer vreemd. De ander is dan niet zij maar van zich-zelf en misschien herkennen we elkaar in dit gebied, daar waar ieder zich zelf is. Het zich-zelf is niet iets wat als een object voor ons ligt, het is niet iets wat je kunt pakken. "Ik" is niet te schilderen, enkel onze verschijning. Hierbij dient zich steeds de vraag aan of "ik", het meest wezenlijke van onszelf, het zich-zelf, aanwezig is in die geschilderde verschijning. Of is er enkel sprake van een geschilderd schijnbeeld, waardoorheen het werkelijke, het wezenlijke, zich probeert te tonen? Zowel de schilder als de filosoof houdt zich voortdurend bezig met de vraag waar het wezenlijke zich schuil houdt. In ons zelf, tussen mens en werkelijkheid of tussen beeld en kijker, in de dialoog die de beelden oproepen?
|


Deel 1: 112 pagina's
Deel 2: 55 pagina's
ISBN 978-90-78215-45-5
Verkoopprijs 49,50
Te bestellen c.haverkort@hetnet.nl of in de boekhandels.
|